PARAFIA KRÓLIKÓW – RYS HISTORYCZNY

 

PARAFIA KRÓLIKÓW – RYS HISTORYCZNY

 

    Pierwszy  kościół w Królikowie zbudowany  został   prawdopodobnie pod  koniec XII wieku. Jak podaje Liber Beneficiorum  jego fundatorem miał być hrabia Piotr Dunin ,  legendarny budowniczy 77 kościołów i 33 klasztorów.

   Na początku XV wieku wzniesiony został w stylu gotyckim nowy kościół murowany z cegły ( jego pozostałością są mury prezbiterium i część nawy ).

    W połowie  XVII w. parafia Królików  należała do dekanatu  konińskiego i zaliczana była do parafii  miejskich, obok Brudzewa, Grzymiszewa, Koła, Konina,  Rychwała, Tuliszkowa, Turku i Zagórowa.  Do parafii  wiejskich  tego dekanatu  należały  wówczas : Białków, Dąbroszyn, Dobrów, Grabienice, Grochowy, Grodziec, Janiszew, Kościelec, Kowale Pańskie, Krzymów, Kuchary, Lisiec Wielki, Psary, Russocice, Rzgów, Sławsk, Słomów, Wyszyna.

   W połowie XVIII w.  po  okresach  wojen  i  zaraz,  świątynia była w  kompletnej  ruinie.  W latach 1763 – 1804  przeprowadzono   gruntowną   modernizację  (rozbudowano  nawę  z  chórem, poszerzono zakrystię, dano nowe sklepienie i polichromię). W 1840 r.  dobudowano  południową  kaplicę , a w  latach  1863 -1864  kaplicę  północną,  przedsionek  i  dzwonnicę.

 

   Terytorium i liczba wsi  należących  do parafii w przeciągu dziejów ulegała  znacznym zmianom. Opis sporządzony w 1782 roku podaje: „Wsie do tej  parachii  należą  te: Królikowo , Łagiewniki , Biała , Lądek, Lipice  y  na  tychże Lipickich  Borach  Huta Stara , Borowiec, niegdyś  folwark, dziś  Olędry   i  Nowa  Huta,  Biskupice   y   Bystrzyca , wszystkie  w  powiecie  konińskim”.  Spis  sporządzony  w 1930 r.  przez  proboszcza  ks. Andrzeja Urbańskiego  zawiera  już  znacznie  większą liczbę miejscowości : Biała , Bialska  Kolonia, Białobłoty , Biskupice (wieś i dwór) , Biskupice Kolonia , Bystrzyca , Ciświca Nowa, Ciświca Stara , Czarny Bród,  Dziewiń Duży, Dziewiń Mały, Królików Wieś , Królików Kolonia  I – V części, Lądek, Lądek Kolonia, Łagiewniki Wieś, Łagiewniki  I – II części , Orlina  Duża, Orlina Mała, Tartak , Wycinki, Zaguźnica , Zabiel,  łącznie  24 wioski. Obręb  parafii  w  tym  czasie  zamieszkiwało ponad 5 tys. osób, w  tym  1560  protestantów - kolonistów Niemców  i  20 Żydów.

                                                                                                                                   P. Cz. – B-2007